1-2-3-DUCHAMP!

een visuele analyse van Marcel Duchamp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

1924-1968

.
1924-1968 :  het saaie lot van de geniale speler

.
1923 – In februari komt Marcel naar Europa terug. Hij verblijft eerst vier maanden in Brussel om er aan het Nationale Schaakkampioenschap van België deel te nemen en hij eindigt derde.

1924 – Marcel Duchamp is dadaïst in Parijs. Mary Reynolds is ook naar Parijs verhuisd en Marcel heeft er een vaste verhouding mee die hij nog geheim houdt. Hij fotografeert Mary samen met Suzanne, Jean Crotti en het echtpaar Varèse. Suzanne en Mary wisselen een betekenisvolle, prettige blik.


Obligation pour la roulette de Monte-Carlo

(1924, Parijs) AS-406
Is heel dit geestig geldspelletje slechts een illustratie van de titel, die een anagram is van een oorspronkelijk erotisch bericht? Van LE TOTON OBLIGE MARCEL AU TORNADE- PROUT misschien? Wat vertellen de half verstopte krulletters? Het laatste tekstdeel, rechts onderaan, lijkt LHEPT of EL-ACH-EE-PE-TE: “elle lache un pet”? Of is het ook weer een ah aspiré? EL-AH-ASPIRE-EE-PE-TE: “elle a aspiré et pète” of “il a aspiré et pète”? Of verstopte hij twee letters in elkaar en is er nog een L in de P? “…et elle pète” ? Of is de laatste letter een I ? PE+IE= PAIE? “Elle lache et paie” of “il a aspiré et paie”???
Het moet iets heel grappig zijn. Een spelletje met scheten als geld?
Marcel stelt zichzelf als een nar voor, of als een duiveltje?
Deze lithografische editie op 30 exemplaren wil aandelen verkopen voor 500 FF.
 


1925 – Op 29 januari sterft moeder Duchamp. Een dag na de begrafenis, op 2 februari, sterft de vader. De erfenis valt tegen voor Marcel. Alles wat hij vooraf geleend had, heeft de vader netjes in krediet gebracht.


ECHECS championat de france 1925

(1925, Nice) AS-411
Marcel Duchamp ontwerpt de affiche voor het ‘Nationale Schaakkampioenschap van Frankrijk’. Toch kan hij het niet nalaten om ook hier stiekem zijn erotische verlangens in te stoppen.
De top van de koningspion als hoofdmotief kiezen is niet toevallig. Het is een eikel. Maar we moeten ook even de zichtbare vorm zien als lege tussenruimte (zoals ‘Sacré Coeur’). Dus: een spreidstand van twee gehurkte benen, waaruit een grote blokjes-scheet komt. Deze blokjes zijn zo overdreven, verraderlijk gecomposeerd, dat ze ons dwingen een Duchampiaans spelletje te spelen. En YES: daar is het mansprofiel, dat blaast en/of zuigt, aan een vagina.
    


1925 – 10 September. Marcel Duchamp wordt zesde op deze Nationale Schaakkampioenschappen en, door zijn 50 % score, is hij nu officieel “Maître de la Fédération Française des Echecs” : schaakmeester!

1926 – Bij zijn broer Jacques Villon ontmoet Marcel weer Jeanne Serre.

1926 – Marcel koopt in Parijs (met het geld van de erfenis?) 80 werken van Francis Picabia en 29 beelden van Constantin Brancusi en vertrekt ermee naar New York.


Portrait of Florine Stettheimer

(1926, New York) AS-425
 “A completely classical portrait”, zo wordt het genoemd. Maar dat kapsel is toch heel vreemd. Dank zij onze Duchamp-bril zien we er de ronding in van billen of dijen met een vagina ertussen en links, daar ligt het hoofd van Marcel, met de ogen gesloten, zachtjes blazend…
 
Florine Stettheimer schildert zelf.  Marcel Duchamp gaf haar en haar zussen Franse les sinds 1916. In 1923 schilderde ze een portret van ‘Marcel Duchamp en Rrose Sélavy’ waar visueel toch vermoedens van Marcels pleziertjes in verstopt zitten. Ze lijkt wel meer erotiek te verbergen in haar werk.


1926 – Op 19 november opent de ‘Société Anonyme Inc’ een grote internationale tentoonstelling in het Brooklyn Museum te New York. Nadien reist deze tentoonstelling door Amerika en Canada. Het ‘Grand Verre’ is er bij maar wordt gebroken terugbezorgd. Katherine Dreier merkt dit pas in 1931. Twee jaar lang durft ze het niet te zeggen aan Marcel, die het zal herstellen in 1936.

1927 – In maart komt Marcel terug naar Parijs. In juni trouwt hij plots met de steenrijke Lydie Sarazin-Levassor. In oktober stelt hij al de echtscheiding voor, die Lydie meteen aanvaardt. Daarna is hij de vaste partner, zonder geheimen, van Mary Reynolds.

1928 – Marcel Duchamp is 41 jaar. In dit jaar worden Andy Warhol en Yves Klein geboren. Marcel Broodthaers is dan vier jaar en Joseph Beuys al zeven.


Red Knight

(1930, Parijs) AS-427
De lievelingsvorm van Marcel, de driehoek met gegolfde zijden, zag hij ooit tussen de benen van zijn zus, wanneer ze geknield of staand plaste. Maar de verborgen scenes in zijn vroegere tekeningen en schilderijen leren enkele varianten hierop.
  
– 1. Suzanne zat met een been opengeplooid op de tafel zodat de voet in aanraking kwam het andere been. Dit vormde een driehoek met gegolfde zijden. In die driehoek werd door Suzanne een meertje gemaakt van urine. (Met de drie ‘stoppages’-meetlatten kan je deze glooiende driehoek trekken.)
– 2. Hierbij was Marcel ook onderdeel van de driehoek. Suzanne zat met gespreide benen aan de tafelrand, haar knieën tegen de heup van Marcel drukkend, die zijn benen tegen de tafelrand duwde met zijn penis op de tafel. Dit was ook een waterdicht vijvertje dat ze dan samen konden vullen. Het uiteindelijke vijverbeeld lijkt op “Fountain”.
– 3. Suzanne zit benen gespreid aan de tafelhoek, Marcel heeft op de tafelhoek een been geplooid en zit zo op zijn hiel. Het andere been is tegen de tafelrand gedrukt. De benen van Suzanne omklemmen Marcel opdat het opnieuw een gesloten vijvertje wordt. De totaliteit van vijvercontouren vormt nu
een”paardenkop“.  (zie AS-378, AS-427, AS-503, AS-513, AS-533, AS-537, etc…)
 

1934 – Marcel Duchamp is klaar met zijn ‘Boîte Verte’.
Een doos vol met reproducties van notities i.v.m. ‘La mariée mise a nu par ses célibataires, même’, schrijfperiode 1915-1923. De teksten zijn onbegrijpelijk. Een uitgave op 300 exemplaren plus 20 luxe-dozen.

1935 – Op 9 mei laat Marcel Duchamp zijn Rotoreliëfs registreren. Er worden 500 sets van zes schijven gefabriceerd. Duchamp huurt een stand op Le Salon des Inventeurs. Hij verkoopt er drie.

1941 – Na de ‘Boîte Verte’ hield Marcel zich 6 jaar bezig met het ontwerpen en samenstellen van ‘Boîte-en-valise’, of zijn eigen draagbare museum, met fac similis van zijn belangrijkste werken. Alles op schaal verkleind, zelfs ‘Fountain’ en ’50cc Air de Paris’. Samen 69 stuks. Waaronder nog meer notities i.v.m. ‘La mariée mise a nu par ses célibataires, même’, schrijfperiode 1912-1917. ‘Boîte-en-valise’ wordt een uitgave op (minstens)320 exemplaren, waarvan 24 luxe-edities. De produktie loopt tot 1949. 

1942 – Wereldoorlog II, Marcel ontvlucht het bezette Frankrijk. Vanuit Cassablanca vertrekt hij naar New York. In New York zitten al een boel Parijse surrealisten. Marcel wordt surrealist. Mary Reynolds blijft in Parijs om een meer geëngageerde taak te vervullen in het verzet.

Window for ‘Le Surrealisme et la Peinture’ by André Breton
(1945, New York) AS-512
Ook in deze “Surrealistische vitrine” voor een New-Yorkse boekenwinkel, verstopt Marcel Duchamp zijn private verlangens: Een geknielde figuur die zich masturbeert onder een rok, zijn profiel met de neus aan een vagina, en mochten we ons standpunt veranderen, zagen we wellicht nogmeer…

Etant donnés: 1° la chute d’eau / 2° le gaz d’éclairage
(1946-1966, New York) AS-634
(Anlyse deel 1)
Marcel Duchamp is bijna 60. Hij wordt ouder en hij vindt dat de waarheid achter zijn werken mag geweten zijn. Maar het blijft te beschamend om het tijdens zijn leven kenbaar te maken. Hij besluit een postuum werk te maken en begint er meteen aan. Hij wil de wereld De Sleutels  tot zijn ware genie geven: “Les étant données”, haar urine en haar scheten waarvan hij altijd zo gehouden heeft. Dit werk wordt geen grappig spelletje. Dit is iets serieus, over hem alleen? Le nu Duchamp?
Zijn huidige liefde Maria Martins staat model. Marcel Duchamp zal nog 20 jaar aan deze vierdimensionele puzzel werken.

1950 – 30 september, Mary Reynolds overlijdt. Marcel reist hiervoor naar Parijs en hij handelt haar erfenis af.

1950 – 28 December, Louise en Walter Arensberg schenken hun verzameling van 40 zeer belangrijke Duchamps aan het Philadelphia Museum. Lou overlijdt eind 1953, Walter twee maand later.

1952 – 29 Maart, Katherine Dreier overlijdt. Marcel Duchamp is executeur-testamentair en verdeelt haar collectie over verschillende Amerikaanse musea. Zijn eigen ‘Grand verre’ gaat ook naar The Philadelphia Museum.

1954 – Marcel Duchamp is 67 jaar en trouwt op 16 januari met Alexina Sattler. Het wordt een gelukkig huwelijk.

1955 – Op 30 december wordt Henri Robert Marcel Duchamp een Amerikaans staatsburger.

1958 – Marcel Duchamp en Trianon Press, Parijs, realiseren de editie “Eau et Gaz à tous les étages“. Opnieuw een doos met reproducties van Duchamp-werken. Op 137 exemplaren, waarvan 21 grand-luxe met de echte geëmailleerde plaket, zoals op sommige Parijse woningen. Duchamp was afwezig bij de presentatie in 1959; hij had zich in Cadaqués verstopt.


With My Tongue in My Cheek

(1959, Cadaqués) AS-571
Over de houding van Duchamp in het algemeen: zijn constante grapjes en niemand die daarin het risico zag dat hij liep om ontdekt te worden.
Zoals hier: zijn lippen (tekening) zijn versmolten met een vagina (sculptuur).


Sculpture-morte

(1959, Cadaqués) AS-573
Marcel Duchamp is op bezoek bij Salvator Dali en maakt een Arcimboldo. Maar zie ook wat Marcel er in ziet: een frontaal koppel billen, en een erectie met een hand rond en een tongetje aan de eikel. En vooral, het is een zelfportret: Marcel in profiel steekt zijn tong uit. Om te likken of brutaal naar ons?
  


1960 – Het Moderna Museet van Stockholm maakt voor een tentoonstelling replica’s van verschillende Duchamps, die Duchamp goedkeurt en signeert: ‘Grand verre’, ‘3 Stoppages-etalon’, ‘Fresh Widow’, ‘Roue de bicyclette’, ‘Fountain’, ‘In advance of a broken arm’, ‘Porte-bouteilles’, ’50cc Air de Paris’, ‘Why not sneeze, Rose Sélavy?’… sommigen op meerdere exemplaren.

1962 – Marcel Duchamp ondergaat een tweede prostaatoperatie. De eerste was in 1954.

1963 – Op 9 juni sterft zijn oudste broer Jacques Villon. Hij was heel zijn leven meer bekend geweest dan Marcel, hij won verschillende internationale prijzen en vervulde ook grote opdrachten.

1963 – Op 11 september sterft Suzanne Duchamp aan een hersentumor. Marcel erft haar atelier in Neuilly. Jean Crotti overleed al in 1958.

1963 – Op 8 oktober opent de allereerste solotentoonstelling van Marcel Duchamp in het Pasadena Art Museum (California) met 114 werken. Duchamp is 76 jaar oud.

1963 – Fotograaf Julian Walter vraagt Eve Babitz om naakt een partijtje schaak te spelen tegen Duchamp. Eve Babitz is een jonge schrijfster met grote borsten en een erg vrijgevochten sixties-mentaliteit. Ze heeft geen bezwaar. Marcel ook niet, hij heeft nooit iets met borsten gehad.


Family Portrait (1899)

(1964, New York) AS-613
Marcel Duchamp is hier 12 jaar en blijkbaar al een heel gedecideerd kereltje. De baas! Suzanne is 10 en ook wel een karater, ze heeft haar beentjes wat geopend, al “chaud au cul”? Yvonne is nog maar een kleuter van 4 en Magdeleine is een baby van 1 jaar, in een luier. De moeder is vriendelijk-serieus, de vader eerder speels. Andere figuren zijn weggeknipt. Wat we overhouden is de vorm van het “urinoir”, de driehoek met glooiende zijden, de vorm die Marcel altijd en overal in alles zag. Begonnen zijn spelletjes en zijn obsessie eigenlijk in 1899?


1964 – Arturo Schwarz die een galerie in Milaan heeft, laat geautoriseerde edities maken van de ready-mades: 8 keer ‘Fresh Widow’, 15 keer ‘Fountain’, 8 keer ‘Roue de Bicyclette’, 8  keer ‘3 Stoppages-étalon’, 38 keer ‘L.H.O.O.Q.’, 8 keer ‘Why not sneeze, Rose Sélavy?’ en een editie van ‘Air de Paris’, ‘Porte-chapeaux’, ‘Trébuchet’, ‘Apolinaire enameled’, ‘Pliant de voyage’, ‘A bruit secret’, ‘Peigne’, … en ‘Rotoreliëf’, nu met 12 schijven…

1964 – Duchamp maakt een ‘Bouche-évier’ (AS-608) (100 zilveren en 100 bronzen), een stop voor in de gootsteen, maar anders geïnterpreteerd is dit een mond-gootsteen, wat perfect past bij de dégoutante pleziertjes van Marcel, zoals het ‘Belle Haleine’ mondwater.

Le Grand Verre complété
(1965, New York) AS-631
Duchamp besluit om na 42 jaar zijn ‘Grand Verre’ toch af te maken. Waarom is dit nodig? Is die spiraal bij de tollende zeven zo belangrijk? En dat stukje ‘Combat de boxe’? Deze aanvullingen worden zelfs niet aangebracht op de geautoriseerde replica’s van Tate, Londen en Komaba, Tokyo in 1966.
       


Etant donnés: 1° la chute d’eau / 2° le gaz d’éclairage

(1946-1966, New York) AS-634
(Analyse deel 2)
1) Haar waterval en 2) Haar gas. De masturberende hand. Een vagina die ‘bewerkt’ lijkt, open gerekt? Ze heeft borsten, geen hoofd, anoniem. Onbelangrijk als persoon. Een naakt in een veld. Achter een muur, waarin een gat is gemaakt. En daarvoor een houten deur, die in een tweede muur zit. Deze muur lijkt veel op de buitenmuur van het ouderlijk huis in Blainville-Crevon. Het rechter deel van de deur heeft een brede slijtage die begint bij een kier tussen de planken en die tot de grond toe doorloopt, als een mensgrote erectie. De deur in haar geheel is een abstractie van een achterwerk. Zoals bij ‘Fresh widow’ (AS-376). Het is haar kont frontaal naar ons gekeerd. We kunnen gluren door een gat in de deur, ter hoogte van haar aars. We krijgen (haar) tocht in ons gezicht. Onze rechterhand bevindt zich dan toevallig aan de eikel van de mensgrote penis op de deur. We kunnen niet binnengaan want de deur heeft geen klink of slot. We mogen niet binnen. Tenzij de deur zich van binnenuit zou openen. Maar daar is nog een muur. We kunnen dus enkel toegelaten worden, wanneer de vrouwelijke persoon aan de andere kant, eerst een gat in de muur maakt en vervolgens de deur opent. Er is een gat in die muur. Maakte Suzanne zelf een gat in haar muur en liet ze Marcel binnen? Of… was het gat daar al eerder gemaakt? Door iemand anders van dat veld? Par une autre personne ‘Du champ’?
   


1966 – Tate Modern, Londen, toont 184 werken. Pop-Art kunstenaar Richard Hamilton is curator. Hij maakt een replica van ‘Grand verre’ met de welwillende medewerking van Marcel Duchamp. 

1966 – Op 22 juni ziet Marcel na veertig jaar Jeanne Serre weer en hun beider dochter. Deze laatste schildert onder de naam Yo Sermayer. Marcel en Teeny zullen bemiddelen voor een tentoonstelling in New York en blijven contact houden.

1967 – Marcel Duchamp organiseert zelf een tentoonstelling in Rouen die ‘Les Duchamps’ heet. Hij toont werken van Jacques, Raymond, Suzanne en hemzelf door elkaar, in dialoog.

 


Morceaux choisis d’apres Courbet

(maart 1968, New York) AS-653
In de laatste maanden van zijn leven maakt Marcel Duchamp etsen naar Ingres en Courbet. Dit sluit aan bij de ‘outing’ waar hij verborgen mee bezig is. Duchamp doet ons focussen op grote klassiekers die lang voor hem hetzelfde deden.
as653++
as653+++
Door Marcels bril zien we vrij snel de vagina’s en erecties. Bijna alle werken van Courbet tonen een vagina zoals in ‘L’Origine du Monde’ uit 1866. En ‘Le Bain Turc’ uit 1862, van Ingres, zit ook vol vagina’s en erecties.
Dat wou Duchamp toch nog even kwijt…
 
 

1968 – Neilly-sur-Seine. In de nacht van 1 op 2 oktober sterft Marcel Duchamp, 81 jaar, aan een hartaanval.

1969 – In het Philadelphia Museum wordt ‘Etant donnés: 1)la chute d’eau, 2)le gaz d’éclairage’ publiek gemaakt. Het werk is een mysterie. En zal dat blijven tot groot genot van al wie schrijft in de kunstwereld.

2009 – 25 februari. Het flesje ‘Belle Haleine’ wordt geveild bij Christie’s.
Geschat op 1.500.000 euro, verkocht voor 8.900.000 euro!
 verkocht voor 8.900.000 euro!

.
.
.
MOGELIJK SCENARIO deel 4
het saaie lot van de geniale speler

Marcel Duchamp stopt zijn werk aan de grote glazen puzzel en tegelijk is hij de zin verloren om nog langer visuele zoekspelletjes te bedenken. Heel vreemd. Heeft Suzanne hiermee te maken? Of was het gewoon een plan om dit tien jaar te doen?

Intussen had zijn vrolijk schaakspel met de kunstwereld wel een mooie verzameling kunstwerken opgeleverd. Maar de mooie verzameling geniale kunstwerken had niemand er in gezien. Want er werd niet meegespeeld met hem. Hoe kon dat ook? Hij veranderde alsmaar de regels in zijn voordeel. Dat was niet alleen makkelijk winnen, maar ook laf spel. En op de duur saai voor Marcel.

Bovendien was hij zijn eigen slachtoffer geworden. Hij moest alles geheim blijven houden. Nooit de echte uitleg geven, altijd dubbel interpreteerbare taal spreken en nooit een fout maken. Ook zijn ontdekking in verband met de Mona Lisa en met Courbet kon hij niet publiek maken. Dat zou al zijn eigen onsmakelijke spelletjes verraden. Hij kon gewoon niet uit dat verstopprincipe stappen en totaal andere kunst maken. Hij moest blijven werken aan dingen die niet gezien mogen worden. Maar geniale parels voor de zwijnen blijven gooien, hou je niet vol. Hij zat strop in zijn eigen spel. Hij was zijn gemasturbeer moe.

Na zijn lang en amusant kunst-schaakspel van 1913 tot 1923 wijdt Marcel Duchamp zich volledig aan het serieus en echt schaakspel. Zijn hele verdere leven zal gevuld worden met “L’échec et les cheques”. Hij zal schaken op wereldniveau en kunst verhandelen op wereldniveau. Hij koopt werken van bevriende Parijse kunstenaars, voor hemzelf of voor zijn ‘Société Anonyme Inc’. Hij reist vaak van Parijs naar New York en terug.
Duchamp verkoopt die werken wanneer hij geld nodig heeft om een eigen uitgave te financieren. Met ‘Boîte verte’ mystificeert hij het ‘Grand Verre’, met ‘Boîte-en-valise’ zichzelf. Hij krijgt de nodige aandacht en wordt een aparte autoriteit binnen de toenmalige kunstscène. Op creatief vlak gebeurt in deze 45 jaar niets bijzonders. Marcel Duchamp is vooral bezig zichzelf te recupereren en te promoveren. Zo kent ‘L.H.O.O.Q.’ zeven herhalingen, soms in editie. Hij maakt meerdere “valse cheques”. En vele ready-mades krijgen hun replica’s, soms in verschillende edities. Hij stelt nog andere “Boîtes” samen als uitgave voor galerieën. De weinige nieuwe creaties zijn meestal edities. Marcel Duchamp doet constant geldzaakjes en schaakcompetities.

De ‘Rotoreliëfs’ hebben ook goed verkocht in die jaren. (Hebben die draaidingen misschien iets te maken met de mogelijke hypnotherapie in München?)
In 1946 begint hij dan aan de verborgen onthulling van zichzelf: ‘Etant Donnés: 1)la chute d’eau, 2)le gaz d’éclairage’. Hij vindt dat iedereen, de (kunst)wereld en de (kunst)geschiedenis, het mag weten… later, na zijn ultieme verstoptruc.

Wereldoorlog II deed weer een kritische generatie jonge kunstenaars opstaan. De neo-dadaïsten in de jaren vijftig en in de jaren zestig de pop-Art, de op-art, de Fluxus-beweging, de conceptuele kunst en de anti-art. Kunst beleeft de absolute vrijheid, zoals ook de seksualiteit. Marcel Duchamp, zeventig jaar oud, doet hier niet aan mee maar wordt geëerd als de vader van dit alles. Er wordt veel over hem geschreven.
De altijd zwijgende Duchamp, die zich zijn hele leven verstopt heeft, wordt in de jaren 60 een groot en erkend kunstenaar. Duchamp heeft zich met zijn spelletjes verstopt in elk ‘isme’. Als jongeling was hij impressionist, zonder er mee te maken te hebben, daarna was hij fauvist, kubist en futurist zonder er mee te maken te hebben. Later dadaïst, dan surrealist. En zo heeft hij het conceptualisme uitgevonden, zonder met “het conceptualisme” te maken te hebben. “C’est arrivé malgré moi”, klonk het bescheiden antwoord van Marcel Duchamp die zich inderdaad alleen maar in zijn eentje geamuseerd had, masturberend met zijn hoofd bij “urine-en-scheten” en dit verder geheim hield.

Op de laatste avond van zijn leven, onder vrienden (Robert Lebel getuigt:), bladerde Marcel Duchamp door een recente uitgave van zijn werk… en hij zuchtte: “Ce sont les oeuvres antehumes seulement… les oeuvres posthumes vont suivre, mais qui publiera les autres?” Hij deed een klein trekje aan zijn sigaar terwijl hij zijn nietsbegrijpende vrienden aankeek. Dan volgde er een grote wolk rook, waarin Marcel lachte.
Marcel Duchamp, de enige mens ooit met de ambitie om postuum gezien te worden.
Eindelijk tot leven komen na zijn dood!

We zijn nu 2012 en nog steeds bekijken we zijn werk niet zoals hij zelf deed. Nog steeds overschatten we zijn zwijgen en onderschatten we zijn vindingrijk genie.

. .

. . .

.  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .  .
Ref.
: Gorik Lindemans (© 2012)
1924-1968 :  het saaie lot van de geniale speler
1-2-3-DUCHAMP! een visuele analyse van Marcel Duchamp
eentweedrieduchamp.wordpress.com

.

.

 

.

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

.

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

.

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

 .

Advertenties